Enten

Bonsai bomen kweken door te enten (Tsugiki)

In het Japans: “Tsugiki”

Door te enten “smelt” je als het ware een onderstam (een wortelstelsel met een stuk van de stam) met een ent (de top van een plant, met een stam en vertakkingen) aan elkaar. Door de onderstam en de ent zorgvuldig te selecteren kan men gunstige eigenschappen van zowel het wortelstelsel als de vertakkingen/het blad samenvoegen. Ook is het mogelijk om een extra tak aan een boom te enten, dit kan bij Bonsai ‘gaten’ in de takkenstructuur van een boom opvullen.

 

Wanneer Bonsai te enten?

De beste tijd om te enten is eind herfst / begin winter. Dit hangt echter af van de boomsoort.

 

Welke manieren zijn er?

Het is niet mogelijk om twee totaal verschillende boomsoorten te enten, wel kunnen verschillende boomsoorten binnen een botanisch geslacht met elkaar worden geënt; bijvoorbeeld een vijfnaalden-den op een Japanse zwarte den. Er zijn 2 manieren om te enten, beide met verschillende doelen: kant-enten en top-enten.

 

 

Kant-enten

Kant-enten wordt gebruikt voor twee doelen; het creëren van extra takken aan een boom en het kweken van nieuwe bomen. Bij kant-enten hecht je een tak aan een boom; wanneer de ent zich één heeft gemaakt met de boom kun je de stam boven het entpunt afsnijden waardoor je een nieuwe boom kunt gaan opkweken. Of je kunt ervoor kiezen om de rest van de stam intact te laten; je laat de ent dan als tak groeien aan de bestaande stam.

 

Hoe?

  1. Eerst moet je een geschikte ent vinden om te hechten aan de onderstam/boom, deze moet afkomstig zijn van een gezonde boom en ongeveer 5 cm lang zijn (zie afbeelding 1).
  2. Maak nu, met een zeer scherp en vlak mes, een inkeping in de onderstam/boom van ongeveer 1 cm. Zorg dat je alleen in de bast (de schors) snijd, dus niet te diep (zie afbeelding 2).
  3. Snij het uiteinde van de ent (ongeveer 1 cm lang) schuin af en schuif hem met de afgeschuinde kant naar het midden van de stam in de wortelstam.
  4. Wikkel wat touw strak om de “wond” heen, maar zorg dat je niet in de bast snijdt (zie afbeelding 3).

 

Kant-ent voor bonsaiDe bonsai voorbereiden voor een entingBonsai enten

 

En dan? De nazorg

Na ongeveer twee maanden zal de entrijs leven gaan vertonen. Het touw moet echter nog zeker een jaar blijven zitten zodat de entrijs zich goed verbind met de stam. Als de entrijs als extra tak voor de boom dient, hoef je verder niks te doen. Wanneer de entrijs zelf de boom moet gaan vormen moet je vlak boven het aanhechtingspunt de rest van de boom afsnijden. Na ongeveer twee jaar na het enten zal de ent op een boom gaan lijken.

 

 

Top-enten

Bij top-enten voeg je een onderstam en een ent samen tot één plant.

 

Hoe?

Stappenplan voor het top-enten:

  1. Eerst moet je een geschikte ent vinden om te hechten aan de wortelstam, deze moet afkomstig zijn van een gezonde boom en ongeveer 7 cm lang zijn. De wortelstam (zie afbeelding 1) moet ongeveer zo dik zijn als een potlood en hij moet ongeveer 10 cm lang zijn; het enten aan dunnere stammen is mogelijk, maar lastig.
  2. Maak met een scherp en vlak mes vanuit het deel waar de wortelstam is afgesneden een verticale inkeping in de wortelstam van ongeveer 1.5 cm diep. Deze inkerving moet iets uit het midden van de stam komen (zie afbeelding 2).
  3. Snij het uiteinde van de entrijs (1.5 cm lang) schuin af en schuif hem met de afgeschuinde kant naar het midden van de stam in de wortelstam (zie afbeelding 3).
  4. Wikkel wat touw strak om de “wond” heen, maar zorg dat je niet in de barst snijdt.

 

Bonsai ent, wortelstamBonsai wortelstam ingesnedenBonsai top-ent

 

En dan? De nazorg

Na ongeveer een jaar is de ent één geworden met de wortelstam. Toch is het verstandig om het draad pas te verwijderen na twee lentes. Na twee jaar begint de ent te groeien en pas na drie jaar begint hij op een boom te lijken. Het punt waar de ent is aangebracht zal dikker worden dan de rest van de stam, na het 4e jaar zal dit minder worden; je blijft de enting echter altijd zien.

 

 

Meer informatie

Ga naar het Bonsai kweken forum.